Gitcoin (GTC) là gì?

Tìm hiểu chi tiết

1. Mục đích và giá trị

Gitcoin hướng đến giải quyết tình trạng thiếu kinh phí kéo dài cho hàng hóa công cộng — những dự án mang lại lợi ích cho mọi người nhưng không có mô hình lợi nhuận trực tiếp. Điểm đổi mới cốt lõi của dự án là tài trợ bậc hai: cơ chế này coi trọng số lượng người đóng góp hơn quy mô khoản đóng góp. Nhờ vậy, mức tài trợ đối ứng mà một dự án nhận được từ ngân quỹ chung sẽ phản ánh mức độ ủng hộ của cộng đồng, thay vì phụ thuộc vào một vài nhà tài trợ lớn.

Cách tiếp cận này giúp việc phân bổ vốn cho các phần mềm mã nguồn mở thiết yếu, hoạt động vì khí hậu và những sáng kiến cộng đồng khác trở nên dân chủ và hiệu quả hơn.

2. Những thành phần chính của hệ sinh thái

Hệ sinh thái này vận hành nhờ một số sản phẩm chủ chốt. Chương trình Gitcoin Grants là sáng kiến tiêu biểu, nơi các cộng đồng tổ chức những đợt tài trợ định kỳ. Grants Stack là bộ phần mềm mã nguồn mở cho phép bất kỳ cộng đồng nào tự vận hành chương trình tài trợ. Allo Protocol cung cấp hạ tầng hợp đồng thông minh nền tảng cho hoạt động tài trợ phi tập trung.

Một số sản phẩm, chẳng hạn như Grants Stack, hiện chủ yếu được duy trì và hỗ trợ. Trong khi đó, hệ sinh thái đang phát triển theo hướng Gitcoin 3.0 — giai đoạn mới tập trung vào “tài trợ lấy mạng lưới làm trọng tâm” và hoạt động “Sensemaking” do cộng đồng dẫn dắt, nhằm xác định những vấn đề quan trọng cần giải quyết.

3. Tokenomics và quản trị

GTC là token quản trị chuẩn ERC-20, ra mắt vào tháng 5 năm 2021. Công dụng chính của token này là tham gia quản trị Gitcoin DAO, bao gồm bỏ phiếu về phân bổ ngân quỹ, các đợt tài trợ và nâng cấp giao thức. Một công dụng khác là staking GTC trong Gitcoin Passport để xác minh người dùng là một cá nhân có thật và duy nhất.

Tổng nguồn cung được giới hạn ở mức 100 triệu token, trong đó khoảng 87,5 triệu đang lưu hành. DAO có quyền phát hành thêm tối đa 2% mỗi năm, nhưng đến nay vẫn chưa sử dụng quyền này.

Kết luận

Về bản chất, Gitcoin là thử nghiệm của Ethereum về cách cộng đồng phối hợp phi tập trung để tài trợ cho đổi mới. Khi bước vào giai đoạn Techne, các công cụ và mô hình quản trị của dự án sẽ phát triển ra sao để hỗ trợ thế hệ hàng hóa công cộng tiếp theo?